Aanbrengen kunststof dakbedekking en EPDM membranen

De Taak Risico Analyse (TRA) geeft een overzicht van elk risico met bijbehorende oplossing(en) bij deze taak

Aanbrengen kunststof dakbedekking EPDM

Aanbrengen kunststof dakbedekking EPDM

Net als bij met bitumen afgewerkte daken geldt dat – voorafgaand aan de daadwerkelijke uitvoering van de kunststof dakbedekking – soms voorbereidende werkzaamheden moeten plaatsvinden. In principe kunnen kunststof dakbedekkingen in losliggend geballaste, mechanisch bevestigde en in gekleefde dakbedekkingssystemen worden toegepast.  

De keuze voor het soort toe te passen kunststof dakbedekkingssysteem is divers, en wordt onder andere bepaald door de dakopbouw, toegankelijkheid van het dak, dakvorm en de uiteindelijke dakfunctie. Een ander belangrijk aspect is of het project nieuw werk betreft of dat de werkzaamheden als onderhoud / renovatie aangemerkt moeten worden. Het merendeel van de kunststof dakbedekkingssystemen wordt uitgevoerd met dakrollen die na verwerking een baanvormig patroon op het dak laten zien. De afmeting van de dakbanen kan variëren van 1000 mm tot 2000 mm. Een grote uitzondering hierop vormt de groep van EPDM (rubber) membranen. Door prefabricage van de EPDM dakbedekking kunnen grotere dakoppervlakken vrijwel naadloos waterdicht worden gemaakt (membraan).  In tegenstelling tot de baanvormige bitumen dakbedekkingssystemen worden kunststof dakbedekkingen in een éénlaags systeem toegepast. Voor de dakdekker die kunststof dakbedekking verwerkt is daarom sprake van werkzaamheden die sterk zijn gericht op de waterdichtheid van de overlapnaden van de dakbanen.   

Het overgrote deel van de kunststof dakbedekkingen laat zich zonder open vuur verwerken. Het realiseren van de overlapnaden van de kunststof dakbanen en membranen wordt veelal uitgevoerd met thermische warme lucht. In voorkomende situaties worden de overlapnaden gerealiseerd met bijvoorbeeld THF lasvloeistof of lijm-/kitverbindingen. EPDM membranen worden meestal af fabriek op maat geleverd en moeten op het dak worden uitgevouwen. Het membraan wordt met mankracht door wapperen, duwen en trekken uiteindelijk gepositioneerd. Bij grotere membranen kunnen door een getordeerde lichaamshouding gezondheidsklachten ontstaan. Een bijkomend aspect betreft de mogelijke valrisico’s door het (tijdelijk) ontbreken van valbescherming als gevolg van te weinig werkruimte. 

Sinds 1 januari 2012 geldt de regeling ten aanzien van de 25 kg-norm in de CAO BIKUDAK. Veel fabrikanten bieden kunststof dakrollen van dit gewicht aan. EPDM membranen daarentegen worden vanwege het hoge gewicht  uitsluitend mechanisch getransporteerd. De fysieke belasting bij het verwerken van kunststof dakrollen en afwerkmateriaal is – ondanks een gedegen werkvoorbereiding en gebruik van verticaal/horizontale transportmiddelen – vaak toch nog hoog. Dit komt door het handmatig verplaatsen en manoeuvreren van de dakrollen op de werkplek. Als gevolg van bovengenoemde belastingen kan vermoeidheid optreden en nemen concentratie en coördinatie af waardoor veiligheidsrisico’s kunnen ontstaan alsook fysieke overbelasting. Daarnaast spelen klimatologische factoren een rol. Dakdekkers staan bloot aan weer en wind. De werkkleding moet zijn aangepast aan het seizoen en aan de werkzaamheden. Er moet op worden toegezien dat iedereen goede werkkleding draagt. Bij detailleringen (bij rook- of ventilatiekanalen, waterafvoeren enzovoort) wordt vaak langdurig gehurkt of geknield gewerkt met handföhnen en op maat gesneden stukken dakbedekking.

Daarnaast kunnen, afhankelijk van de applicatie, kunststof- en EPDM stroken mechanisch worden bevestigd, dan wel koud worden verkleefd (zelfklevend) of gelijmd aan de onderconstructie. Hierbij ontstaan voor de werknemer met name armtrillingen (door boren) en/of duwkrachten (aanrollen / aandrukken van de dakbedekking). Ook worden de knieën belast, de bloedvaten in de knieholte afgekneld en de bloeddoorstroming van het onderbeen belemmerd.  

Bij de aanpak van fysieke belasting moet vooral worden gedacht aan organisatorische maatregelen, zoals afwisseling van werkzaamheden (en daarmee belasting) en voldoende rust- en herstelmomenten. Ook moet worden bekeken in hoeverre bepaalde taken kunnen worden ‘overgenomen’ door automatisering of het gebruik van tilhulpmiddelen. Denk aan de inzet van een föhnmachine in plaats van een handföhn. Gebruik van parkerautomaten met automatische aanvoer van parkers en plaatjes zorgt ervoor dat rechtopstaand gewerkt kan worden. 

Tijdens het koud verkleven of lijmen van kunststof- en EPDM dakbedekking, maar ook bij zelfklevende applicaties, komen oplosmiddelen in de vorm van dampen vrij. Bij voortdurend huidcontact bestaat er risico op huidaandoeningen en oogirritatie. Voortdurende inademing kan effect hebben op de ademhalingswegen en het zenuwstelsel. Raadpleeg uw leverancier voor minder gezondheidsschadelijke producten bij de inkoop van materialen. De blootstelling aan deze dampen is uiteraard het hoogst bij geknield werken omdat men dan dicht boven het werkstuk zit. Gebruik bij voorkeur een lijmapparaat waarmee rechtopstaand kan worden gewerkt.